{"id":3095,"date":"2021-12-05T17:18:11","date_gmt":"2021-12-05T14:18:11","guid":{"rendered":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/?p=3095"},"modified":"2022-09-12T15:30:47","modified_gmt":"2022-09-12T12:30:47","slug":"tefsirul-celaleyn","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/tefsirul-celaleyn\/","title":{"rendered":"Tefsiru\u2019l-Celaleyn"},"content":{"rendered":"\n

Kitap \u0130smi:<\/strong> Tefsiru\u2019l-Celaleyn<\/em>
M\u00fcellif:<\/strong> Celaleddin el-Mahalli (\u00f6. 864\/1459) ve Celaleddin es-Suyuti (\u00f6. 911\/1505)<\/em><\/p><\/blockquote>\n\n\n\n

Genel Tan\u0131t\u0131m<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Tefsirin tedvin s\u00fcreci di\u011fer ilimlere nazaran gecikmi\u015ftir. Bu gecikme her ne kadar ilmin geli\u015fimine zarar vermemi\u015f olsa da kaynak literat\u00fcr\u00fcn olu\u015fmas\u0131nda r\u00f6tar ya\u015fanmas\u0131na neden olmu\u015ftur. \u0130lk ba\u015flarda klasik rivayet tefsirlerinin yaz\u0131m\u0131 ba\u015flam\u0131\u015f ard\u0131ndan dirayet tefsirleri ile devam etmi\u015ftir. Konu tefsirleri ve n\u00fczul tefsirleri ile literat\u00fcr giderek geli\u015fmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n

Bu tefsirlerin i\u00e7erisinde elbette her biri ayr\u0131 yere sahiptir. Her birinin kendine has y\u00f6nleri mevcuttur. Fakat farkl\u0131l\u0131klar\u0131 ile tamamen g\u00f6z dolduran ve dikkat \u00e7eken pek azd\u0131r. \u0130\u015fte Tefsiru\u2019l-Celaleyn bu tefsirlerden bir tanesidir.<\/p>\n\n\n\n

Eserin \u00f6zg\u00fcn yap\u0131s\u0131, nevi \u015fahs\u0131na m\u00fcnhas\u0131r tavr\u0131 onu \u00f6zel bir yere ta\u015f\u0131m\u0131\u015ft\u0131r. Hacmi ve tefsir y\u00f6ntemi nedeniyle medrese m\u00fcfredatlar\u0131nda kendisine s\u0131k\u00e7a yer verilmi\u015f ve ba\u015fucu kaynaklar\u0131ndan biri haline gelmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n

\u00d6ncelikle eserin yaz\u0131m\u0131na hoca Celaleddin el-Mahalli (\u00f6. 864\/1459) taraf\u0131ndan ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131r. Yine Mahalli taraf\u0131ndan eserin ismi Tefsiru\u2019l-Kuran olarak koyulmu\u015ftur. Fakat hocan\u0131n \u00f6mr\u00fc yetmedi\u011fi i\u00e7in eser yar\u0131m kalm\u0131\u015f, tamamlanamam\u0131\u015ft\u0131r. Bu yar\u0131m eser, talebesi Celaleddin es-Suyuti (\u00f6. 911\/1505) taraf\u0131ndan itmam edilmi\u015ftir. Bu y\u00fczden eser Tefsiru\u2019l-Celaleyn (\u0130ki Celalin Tefsiri) olarak isimlendirilmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n

Tefsirin ne kadar\u0131n\u0131n hoca ne kadar\u0131n\u0131n talebe taraf\u0131ndan yaz\u0131ld\u0131\u011f\u0131na dair ihtilaf vard\u0131r. Kimileri Bakara suresinden \u0130sra suresine kadar hoca Celaleddin\u2019in, kalan k\u0131sm\u0131 da talebe Celaleddin\u2019in yazd\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia etmektedir. Hatta Fatiha\u2019y\u0131 da Celaleddin tefsir etti\u011fi i\u00e7in bu surenin kitab\u0131n sonuna ili\u015ftirildi\u011fi \u00f6ne s\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Fakat yayg\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015fe g\u00f6re Mahalli Kehf suresinden Nas suresine kadar tefsirini yazm\u0131\u015ft\u0131r. Sonra Fatiha\u2019dan ba\u015flayarak Kehf suresine kadar gitmek istemi\u015f ama \u00f6mr\u00fc yetmemi\u015ftir. \u0130\u015fte Suyuti hocas\u0131n\u0131n yar\u0131m b\u0131rakmak zorunda kald\u0131\u011f\u0131 bu g\u00f6revi \u00fcstlenmi\u015f ve Bakara\u2019dan alarak Kehf suresine kadar tefsiri tamamlam\u0131\u015ft\u0131r. Fatiha suresi de hocas\u0131 taraf\u0131ndan yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in bu tefsiri kitab\u0131n sonuna koymu\u015ftur.<\/p>\n\n\n\n

Tefsirin \u00f6zelliklerinden bahsetmeden \u00f6nce gayesinden bahsetmemiz faydal\u0131 olacakt\u0131r. Bu gayeyi eserin ikinci m\u00fcellifi Suyuti mealen \u015f\u00f6yle ifade etmektedir; \u201cAllah\u2019\u0131n kelam\u0131ndan anla\u015f\u0131lan\u0131 anlatmak, tercih edilen g\u00f6r\u00fc\u015fe dayanmak, gerekli yerlerin irab\u0131n\u0131 yapmak, me\u015fhur k\u0131raatler aras\u0131ndaki farkl\u0131l\u0131klara de\u011finmek ve t\u00fcm bunlar\u0131 \u00f6zl\u00fc \u015fekilde ifade etmek.\u201d<\/em><\/p>\n\n\n\n

Burada \u201c\u00f6zl\u00fc \u015fekilde\u201d ifadesi dikkat \u00e7ekmektedir. Zira eserin M\u00fcddessir suresine kadar k\u0131sm\u0131 incelendi\u011finde yap\u0131lan tefsirlerdeki harf say\u0131s\u0131n\u0131n tefsiri yap\u0131lan ayetlerle birebir \u00f6rt\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bu da izahatlar\u0131n, ayetlerin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7emeyece\u011fine dair sembolik bir i\u015faret olarak yorumlanabilir. M\u00fcddessir suresinden sonra bu sanat\u0131n icra edilememesini de Kuran\u2019\u0131n sonunda yer alan surelerin muciz ve \u00fcst\u00fcn bela\u011fi yap\u0131s\u0131na ba\u011flayabiliriz.<\/p>\n\n\n\n

Tefsiru\u2019l-Celaleyn\u2019in di\u011fer yap\u0131sal \u00f6zelliklerine ge\u00e7ecek olursak; \u00f6ncelikle \u00fcslubunun son derece sade ve \u00f6z oldu\u011funu s\u00f6yleyebiliriz. Her ne kadar iki m\u00fcellif taraf\u0131ndan kaleme al\u0131nm\u0131\u015f olsa da kimi kavramsal farkl\u0131l\u0131klar\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda bir kusurun g\u00f6ze \u00e7arpmad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclecektir. \u0130zahlar son derece k\u0131sad\u0131r. Gaye maksadullah\u0131 ortaya \u00e7\u0131karmak oldu\u011fu i\u00e7in tefsirin, kelamullah\u0131n \u00f6n\u00fcne ge\u00e7mesi istenmemi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n

Esere metodik olarak bakarsak; dirayet tefsiri oldu\u011funu s\u00f6yleyebiliriz. Fakat bununla beraber Kuran\u2019\u0131n Kuran\u2019la ve hadisle tefsir edilmesine metoduna s\u0131k s\u0131k ba\u015fvurulmu\u015ftur. Garip kelimeler izah edilmi\u015ftir. Baz\u0131 hadisler manen zikredilmi\u015f baz\u0131lar\u0131 da tam metinle tefsire al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. K\u0131raatlere yap\u0131lan at\u0131flarda ise k\u0131raat imamlar\u0131n\u0131n isimleri zikredilmeden farkl\u0131l\u0131klar\u0131n manaya etkileri incelenmi\u015ftir. Sarf ve nahivden s\u0131k\u00e7a yararlan\u0131lan tefsirde, ahkam ayetleri de \u015eafii f\u0131kh\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde irdelenmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n

Tefsirin h\u00fclasas\u0131 yani \u00f6z\u00fc olmas\u0131 nedeniyle L\u00fcbab\u00fc\u2019t-Tefsir lakab\u0131 verilmi\u015ftir. Kolay kullan\u0131m\u0131, anla\u015f\u0131l\u0131r olmas\u0131, detaylardan ka\u00e7\u0131nmas\u0131, tefsir icra ederken ayetleri unutturmamas\u0131 ve daha pek \u00e7ok \u00f6zelli\u011fi nedeniyle y\u00fczy\u0131llard\u0131r okunmaya devam etmektedir.<\/p>\n\n\n\n

Eserin yaz\u0131l\u0131\u015f hikayesinde tefsir e\u011fitimi i\u00e7in bir kaynak olmas\u0131 yoktur. Fakat yap\u0131s\u0131 itibariyle e\u011fitimde kullan\u0131lmaya elveri\u015fli oldu\u011fu i\u00e7in ders kitab\u0131 yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu nedenle g\u00fcn\u00fcm\u00fczde hala medreseler ve ilahiyat fak\u00fcltelerinde tefsir derslerinde okutulmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Bu makaleyi okuyanlar i\u00e7in tavsiye yaz\u0131: <\/strong>“\u0130saguci<\/strong>” <\/a><\/p><\/blockquote>\n\n\n\n

Referanslar<\/h2>\n\n\n\n

[1]<\/a> https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/tefsir<\/a>
[2]<\/a> https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/tedvin<\/a>
[3]<\/a> https:\/\/tr.m.wikipedia.org\/wiki\/Rivayet_tefsiri<\/a>
[4]<\/a> https:\/\/tr.wikipedia.org\/wiki\/Dirayet_tefsiri<\/a>
[5]<\/a> https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/tefsirul-celaleyn<\/a>
[6]<\/a> https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/mahalli<\/a>
[7]<\/a> https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/suyuti<\/a>
[8]<\/a> https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/bakara-suresi<\/a>
[9]<\/a> https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/isra-suresi<\/a>
[10]<\/a> https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/fatiha-suresi<\/a>
[11]<\/a> https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/kehf-suresi<\/a>
[12]<\/a> https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/nas-suresi<\/a>
[13]<\/a> https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/muddessir-suresi<\/a>
[14]<\/a> https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/sarf–arap-dili<\/a>
[15]<\/a> https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/nahiv<\/a>
[16]<\/a> https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/safii-mezhebi<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Kitap \u0130smi: Tefsiru\u2019l-CelaleynM\u00fcellif: Celaleddin el-Mahalli (\u00f6. 864\/1459) ve Celaleddin es-Suyuti (\u00f6. 911\/1505) Genel Tan\u0131t\u0131m Tefsirin tedvin s\u00fcreci di\u011fer ilimlere nazaran gecikmi\u015ftir. Bu gecikme her ne kadar ilmin geli\u015fimine zarar vermemi\u015f olsa da kaynak literat\u00fcr\u00fcn olu\u015fmas\u0131nda r\u00f6tar ya\u015fanmas\u0131na neden olmu\u015ftur. \u0130lk ba\u015flarda klasik rivayet tefsirlerinin yaz\u0131m\u0131 ba\u015flam\u0131\u015f ard\u0131ndan dirayet tefsirleri ile devam etmi\u015ftir. Konu tefsirleri ve […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3415,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[964],"tags":[908,504,907],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3095"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3095"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3095\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3307,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3095\/revisions\/3307"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3415"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3095"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3095"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3095"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}