{"id":3152,"date":"2021-11-17T10:32:38","date_gmt":"2021-11-17T07:32:38","guid":{"rendered":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/?p=3152"},"modified":"2022-09-12T15:28:22","modified_gmt":"2022-09-12T12:28:22","slug":"kessaf-tefsiri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/kessaf-tefsiri\/","title":{"rendered":"Ke\u015f\u015faf Tefsiri"},"content":{"rendered":"\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p><strong>Kitap Ad\u0131:<\/strong> <em>el-Ke\u015f\u015faf an Hakaik-i Gavamizi\u2019t-tenzil ve Uyuni\u2019l-ekavil fi V\u00fccuhu\u2019t-te\u2019vil<\/em><br><strong>M\u00fcellif:<\/strong> <em>Ebu\u2019l-Kas\u0131m Mahmut bin \u00d6mer b. Muhammed el-Harizmi ez-Zemah\u015feri (\u00f6.538\/1144)<\/em><\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p><strong>Genel Tan\u0131t\u0131m:<\/strong> Mutezile ekol\u00fcn\u00fcn hem tefsirde hem de genel literat\u00fcr\u00fcnde \u00e7ok \u00f6nemli yeri olan bir eserdir Ke\u015f\u015faf. Zemah\u015feri\u2019nin ba\u015fyap\u0131t\u0131 denilebilir. Mutezile kelam ve akaidi a\u00e7\u0131s\u0131ndan Kad\u0131 Abd\u00fclcebbar\u2019\u0131n (\u00f6.415\/1025) el-Mu\u011fni\u2019si ne ise tefsiri a\u00e7\u0131s\u0131ndan Zemah\u015feri\u2019nin Ke\u015f\u015faf\u2019\u0131 odur. Sadece tek bir ekolle s\u0131n\u0131rlamak da do\u011fru olmayacakt\u0131r. Her ne kadar sapk\u0131n bir f\u0131rkan\u0131n temel g\u00f6r\u00fc\u015flerini yans\u0131tsa da -bu durum bir kenara b\u0131rak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda- tefsir tarihinin en g\u00fc\u00e7l\u00fc kaynaklar\u0131ndan bir tanesi oldu\u011fu rahatl\u0131kla s\u00f6ylenebilir.<\/p>\n\n\n\n<p>Zemah\u015feri bu eserini Mekke\u2019de yazm\u0131\u015ft\u0131r. Kendisini himaye eden ve Beytullah\u2019a yak\u0131n bir noktada ev tahsis eden Mekke Emiri Ebu\u2019l-Hasen \u0130bni Vehhas\u2019\u0131n iste\u011fi \u00fczerine kaleme almaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. 30 y\u0131lda yaz\u0131lacak bir eseri iki y\u0131lda yazd\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia etmektedir Zemah\u015feri. Ve elbette bu ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131n arkas\u0131nda Beytullah\u2019a yak\u0131n olman\u0131n verdi\u011fi feyzin yatt\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemektedir. Eser ger\u00e7ekten de b\u00fcy\u00fck bir emek, istikrar, birikim ve ara\u015ft\u0131rman\u0131n bir \u00fcr\u00fcn\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<p>Dil ve belagatten Arap \u015fiirine, kelam ve akaitten, k\u0131raat ve f\u0131kha kadar \u00e7ok geni\u015f bir yelpazede ayetler tefsir edilmektedir. Dirayet metodu esas al\u0131narak yaz\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Fakat kendisinden \u00f6nceki rivayet tefsirlerinden de faydaland\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in rivayet ve dirayet metotlar\u0131n\u0131 mezcetti\u011fi s\u00f6ylenebilir. Bu anlamda dirayet tefsirleri i\u00e7inde kendine has bir mevkii vard\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Ayetlerin tefsirinde hadisler kullan\u0131l\u0131r. Fakat bu hadislerden sadece M\u00fcslim rivayeti olanlar\u0131nda kaynak belirtilir. Muhtelif k\u0131raatler belirtilir. F\u0131khi ayetlerde Hanefi mezhebinin g\u00f6r\u00fc\u015fleri serdedilir. Zira Zemah\u015feri amelde Hanefi mezhebine m\u00fcntesiptir. \u0130tikadi meselelerde daima Mutezile\u2019nin g\u00f6r\u00fc\u015fleri \u00f6n plana \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131r. Sebebi n\u00fczul mutlaka zikredilir. \u0130srailiyyat\u2019a ba\u015fvurulur. En \u00f6nemlisi her surenin tefsirinin ard\u0131ndan surenin faziletini g\u00f6steren bir rivayet aktar\u0131l\u0131r. Ne var ki bu rivayetlerden pek \u00e7o\u011funun s\u0131hhati \u015f\u00fcphelidir. Yol g\u00f6sterici olmas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan yeri geldik\u00e7e menk\u0131beler nakledilir. Ve kimi tasavvufi g\u00f6r\u00fc\u015fler tenkit edilir.<\/p>\n\n\n\n<p>Yukar\u0131da ifade edilen \u00e7ok y\u00f6nl\u00fc ve \u00e7ok sesli yap\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra m\u00fcellifinin bir dilci olmas\u0131 hasebiyle Ke\u015f\u015faf\u2019\u0131n \u00fcslubu son derece vecizdir. Ke\u015f\u015faf bir tefsir kitab\u0131 olmakla beraber edebi de\u011feri y\u00fcksek bir sanat eseridir.<\/p>\n\n\n\n<p>Tarih i\u00e7erisinde \u00fczerine pek \u00e7ok ara\u015ft\u0131rma yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Yap\u0131lmaya da devam edilmektedir. \u0130\u00e7erisindeki birikim hem saha ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131 taraf\u0131ndan hem de Mutezile ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131 taraf\u0131ndan b\u00fcy\u00fck bir de\u011fere sahiptir. Medreselerde okunmas\u0131 ve okutulmas\u0131 pek ho\u015f kar\u015f\u0131lanmasa da yeterli ilmi alt yap\u0131y\u0131 elde etmi\u015f ilim taliplerinin faydalanmas\u0131 gerekti\u011fi s\u00f6ylenir.<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p><strong>Ke\u015f\u015faf Tefsiri Dersleri i\u00e7in <a href=\"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/egitim\/kessaf-tefsiri-dersleri\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\" title=\"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/egitim\/kessaf-tefsiri-dersleri\/\">t\u0131klay\u0131n\u0131z.<\/a><\/strong><br><strong>Bu makaleyi okuyanlar i\u00e7in tavsiye yaz\u0131: <\/strong><a href=\"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/3043-2\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\" title=\"Silsilet\u00fc\u2019l-Lisan\"><strong>&#8220;Silsilet\u00fc\u2019l-Lisan&#8221; <\/strong><\/a> <\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<h2>Referanslar<\/h2>\n\n\n\n<p><a href=\"#_ftnref1\">[1]<\/a> <a href=\"https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/mutezile\">https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/mutezile<\/a><br><a href=\"#_ftnref2\">[2]<\/a> <a href=\"https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/el-kessaf\">https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/el-kessaf<\/a><br><a href=\"#_ftnref3\">[3]<\/a> <a href=\"https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/zemahseri\">https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/zemahseri<\/a><br><a href=\"#_ftnref4\">[4]<\/a> <a href=\"https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/kadi-abdulcebbar\">https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/kadi-abdulcebbar<\/a><br><a href=\"#_ftnref5\">[5]<\/a> <a href=\"https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/el-mugni--kadi-abdulcebbar\">https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/el-mugni&#8211;kadi-abdulcebbar<\/a><br><a href=\"#_ftnref6\">[6]<\/a> <a href=\"https:\/\/tr.wikipedia.org\/wiki\/Mekke\">https:\/\/tr.wikipedia.org\/wiki\/Mekke<\/a><br><a href=\"#_ftnref7\">[7]<\/a> <a href=\"https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/beytullah\">https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/beytullah<\/a><br><a href=\"#_ftnref8\">[8]<\/a> <a href=\"https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/sahih-i-muslim\">https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/sahih-i-muslim<\/a><br><a href=\"#_ftnref9\">[9]<\/a> <a href=\"https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/hanefi-mezhebi\">https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/hanefi-mezhebi<\/a><br><a href=\"#_ftnref10\">[10]<\/a> <a href=\"https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/israiliyat\">https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/israiliyat<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Kitap Ad\u0131: el-Ke\u015f\u015faf an Hakaik-i Gavamizi\u2019t-tenzil ve Uyuni\u2019l-ekavil fi V\u00fccuhu\u2019t-te\u2019vilM\u00fcellif: Ebu\u2019l-Kas\u0131m Mahmut bin \u00d6mer b. Muhammed el-Harizmi ez-Zemah\u015feri (\u00f6.538\/1144) Genel Tan\u0131t\u0131m: Mutezile ekol\u00fcn\u00fcn hem tefsirde hem de genel literat\u00fcr\u00fcnde \u00e7ok \u00f6nemli yeri olan bir eserdir Ke\u015f\u015faf. Zemah\u015feri\u2019nin ba\u015fyap\u0131t\u0131 denilebilir. Mutezile kelam ve akaidi a\u00e7\u0131s\u0131ndan Kad\u0131 Abd\u00fclcebbar\u2019\u0131n (\u00f6.415\/1025) el-Mu\u011fni\u2019si ne ise tefsiri a\u00e7\u0131s\u0131ndan Zemah\u015feri\u2019nin Ke\u015f\u015faf\u2019\u0131 odur. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3426,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[964],"tags":[892,894,893],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3152"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3152"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3152\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3627,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3152\/revisions\/3627"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3426"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3152"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3152"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3152"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}