{"id":3751,"date":"2020-09-09T11:35:39","date_gmt":"2020-09-09T08:35:39","guid":{"rendered":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/?p=3751"},"modified":"2022-10-08T11:48:43","modified_gmt":"2022-10-08T08:48:43","slug":"devlet-adami-lakhes-gorgias","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/devlet-adami-lakhes-gorgias\/","title":{"rendered":"Devlet Adam\u0131"},"content":{"rendered":"\n<div id=\"toc_container\" class=\"toc_wrap_left no_bullets\"><p class=\"toc_title\">\u0130&ccedil;indekiler<\/p><ul class=\"toc_list\"><li><a href=\"#Devlet_Adami\">Devlet Adam\u0131<\/a><\/li><li><a href=\"#LAKHES\">LAKHES<\/a><\/li><li><a href=\"#GORGIAS\">GORG\u0130AS<\/a><\/li><li><a href=\"#Dipnotlar\">Dipnotlar<\/a><\/li><\/ul><\/div>\n<h3><span id=\"Devlet_Adami\"><strong>Devlet Adam\u0131<\/strong><\/span><\/h3>\n\n\n\n<p>Devlet Adam\u0131 diyalogu Platon\u2019un en \u00f6nemli eserlerinden birisidir. Ya\u015fl\u0131l\u0131k d\u00f6nemine aittir. Bu sebeple gen\u00e7lik ve olgunluk d\u00f6nemine ait eserlerinden farkl\u0131l\u0131k g\u00f6sterir. Ne gen\u00e7lik d\u00f6nemi diyaloglar\u0131n\u0131n Sokratik tart\u0131\u015fma metodu ne de olgunluk d\u00f6nemi eserlerinde g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz hipotez y\u00f6ntemi vard\u0131r bu diyalogda. Burada s\u00f6z konusu olan diyalektik toplama ve b\u00f6lme y\u00f6ntemine benzer. Yani diyalog devlet adam\u0131n\u0131n sanat\u0131n\u0131 tan\u0131mlama \u00e7abas\u0131 i\u00e7erisinde, genel olarak sanata, \u00f6zel olarak y\u00f6neticinin sanat\u0131na y\u00f6nelik bir toplama-b\u00f6lme uygulamas\u0131yla a\u00e7\u0131l\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Devlet Adam\u0131 diyalogunu iki farkl\u0131 konumda konu\u015fland\u0131rabiliriz. \u015e\u00f6yle ki siyaset ve hukuk felsefesi olmas\u0131 hasebiyle \u00fc\u00e7 temel diyalogdan birisidir. Devlet ve Yasalar diyaloglar\u0131yla bir \u00fc\u00e7leme olu\u015fturur. Di\u011fer taraftan yine konusunun siyaset adam\u0131 olmas\u0131 hasebiyle Theaitetos ve Sofist diyaloglar\u0131yla bir \u00fc\u00e7leme olu\u015fturur. Theaitetos diyalogu bilgiyi i\u015fler. Platon bu bilgi diyalogunun yan\u0131na Sofist ve Devlet Adam\u0131\u2019n\u0131 koymu\u015ftur. Bununla sanki iki farkl\u0131 konumdaki insan\u0131n bilgi kar\u015f\u0131s\u0131ndaki mevkiini tespit etmek istemi\u015ftir. Bu \u00fc\u00e7l\u00fcn\u00fcn yan\u0131na bir d\u00f6rd\u00fcnc\u00fcs\u00fc olan Filozof\u2019u da koymak istemi\u015f fakat bunu ger\u00e7ekle\u015ftirememi\u015ftir.<a href=\"#_edn1\" id=\"_ednref1\">[1]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Diyalogu kesin hatlar\u0131yla olmasa da be\u015f b\u00f6l\u00fcme ay\u0131rabiliriz. \u00d6ncelikle eser ya\u015fl\u0131l\u0131k d\u00f6nemine ait oldu\u011fu i\u00e7in tart\u0131\u015fman\u0131n ana karakteri Sokrates de\u011fildir. Yabanc\u0131 denilen bir kimse diyalogun ana karakteriyken bir de ad\u0131 Sokrates olan bir gen\u00e7 vard\u0131r. Sokrates\u2019in deyimiyle bu gen\u00e7 ile tek ortak noktas\u0131 adlar\u0131d\u0131r. <a href=\"#_edn2\" id=\"_ednref2\">[2]<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Eserin ilk b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde bilginin ne oldu\u011fu ve ka\u00e7 k\u0131sma ayr\u0131ld\u0131\u011f\u0131 tart\u0131\u015f\u0131l\u0131r. Yabanc\u0131 bilgiyi \u00f6ncelikle teorik ve pratik olarak ikiye ay\u0131r\u0131r. Aritmetik gibi y\u00f6netim bilimini de teorik k\u0131sma koyar. Teorik bilgiyi de \u201cy\u00f6netim\u201d ve \u201ch\u00fck\u00fcm\u201d olarak ikiye ay\u0131r\u0131r.&nbsp; Bundan sonra y\u00f6neticinin y\u00f6netece\u011fi nesneleri bulabilmek i\u00e7in detayl\u0131 bir tasnif yapar.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130kinci b\u00f6l\u00fcmde Yabanc\u0131\u2019n\u0131n yapm\u0131\u015f oldu\u011fu tasnif kendisini tatmin etmedi\u011fi i\u00e7in tart\u0131\u015fmaya devam ederek meseleyi daha net bir hale getirmek ister. Bu a\u015famada Homeros\u2019un \u0130lyada\u2019s\u0131nda bulunan uzun bir masal\u0131n bir k\u0131sm\u0131n\u0131 anlat\u0131r. Ve bu masaldaki tanr\u0131n\u0131n y\u00f6neticilik sanat\u0131 \u00fczerinden insan olan bir y\u00f6neticinin ne oldu\u011funu tan\u0131mlamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc b\u00f6l\u00fcmde dokumac\u0131l\u0131k sanat\u0131 \u00f6rne\u011fi ile y\u00f6neticilik sanat\u0131n\u0131n \u00e7er\u00e7evesini \u00e7izmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken d\u00f6rd\u00fcnce b\u00f6l\u00fcmde devlet adam\u0131na bir tak\u0131m \u00f6l\u00e7\u00fcler getirmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Eserin be\u015finci ve son b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde ise devlet y\u00f6netme sanat\u0131n\u0131n temel ilkeleri ve \u00e7e\u015fitli devlet y\u00f6netim bi\u00e7imleri incelenir.<\/p>\n\n\n\n<p>Eser Platon\u2019un tatminsizli\u011fi sebebiyle gereksiz bir bi\u00e7imde uzar. \u0130lk b\u00f6l\u00fcmde yapm\u0131\u015f oldu\u011fu uzun tasnif sonunda k\u00fc\u00e7\u00fck bir rahats\u0131zl\u0131k duyar ve meseleyi etrafl\u0131ca kavrayamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 sezer. Ard\u0131ndan Homeros\u2019a dayanmak ister. A\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131 pek \u00e7ok eserinde tanr\u0131lar\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fcmsedi\u011fi ve bir sanat icra etmedi\u011fini iddia etti\u011fi Homeros\u2019tan medet ummas\u0131 bir okuyucu olarak bizi \u015fa\u015f\u0131rtt\u0131. \u0130lyada\u2019daki masal\u0131n da tatmin etmemesi \u00fczerine meseleyi \u00f6rnekler \u00fczerinden ele almak istedi ki bana g\u00f6re eserin en gereksiz b\u00f6l\u00fcm\u00fcyd\u00fc. Bir netice ile diyalogu tamamlamak nam\u0131na diyalekti\u011fi bo\u015f yere uzat\u0131yor ve okuyucuyu s\u0131k\u0131yordu. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc b\u00f6l\u00fcmde kulland\u0131\u011f\u0131 dokuma \u00f6rne\u011fini sonraki b\u00f6l\u00fcmlerde bir metafor olarak ele ald\u0131 ki bu da meseleyi kar\u0131\u015ft\u0131rmaktan ve kafa yormaktan ba\u015fka bir i\u015fe yaram\u0131yordu. Diyalogun en verimli ve ate\u015fli k\u0131sm\u0131 son b\u00f6l\u00fcm\u00fcyd\u00fc. Art\u0131k burada ara\u015ft\u0131r\u0131lan mesele kendisini tam olarak ele vermese de tatmin edecek kadar a\u00e7\u0131l\u0131yor ve netice ortaya \u00e7\u0131k\u0131yordu.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cYabanc\u0131: O halde krall\u0131k bilimi her ikisi de insani olan enerjik ve \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fc karakterleri bir araya getirerek her iki hayat\u0131 anla\u015fma dostlukla bir araya getirdi\u011fi, b\u00f6ylelikle kuma\u015flar\u0131n en g\u00fczelini, en harikas\u0131n\u0131 olu\u015fturdu\u011fu, her kentte k\u00f6le ve efendi olsun, t\u00fcm halk\u0131n bu kuma\u015f\u0131n i\u00e7inde oldu\u011fu, herkesin meki\u011fi dokudu\u011fu, kente durup dinlenmeksizin hak etti\u011fi mutlulu\u011fu verdi\u011fi ve b\u00f6ylece onu emir ve y\u00f6netim alt\u0131nda tuttu\u011fu zaman, devlet sanat\u0131n\u0131n dokudu\u011fu kuma\u015f\u0131, hi\u00e7 aksamadan eridi\u011fini s\u00f6yleyebiliriz.<\/p>\n\n\n\n<p>Gen\u00e7 Sokrates: Bize muhte\u015fem bir tasvir \u00e7izdin Yabanc\u0131. Kral ve devlet adam\u0131n\u0131n tasviri, i\u015fte budur.\u201d<a href=\"#_edn3\" id=\"_ednref3\">[3]<\/a><\/p>\n\n\n\n<h3><span id=\"LAKHES\"><strong>LAKHES<\/strong><\/span><\/h3>\n\n\n\n<p>Lakhes diyalo\u011fu Platon&#8217;un gen\u00e7lik d\u00f6nemi eserlerindendir. Eserin ana konusu \u201ccesaret\u201d diyebiliriz. Fakat diyalog cesaretin tart\u0131\u015f\u0131lmas\u0131 ile ba\u015flamaz.<\/p>\n\n\n\n<p>Atina&#8217;n\u0131n baz\u0131 ya\u015fl\u0131 vatanda\u015flar\u0131 e\u011fitim \u00fczerine konu\u015fmaktad\u0131rlar. \u00c7ocuklar\u0131 i\u00e7in en iyi e\u011fitimin hangisi oldu\u011fu mevzubahistir. O d\u00f6nemde Atina&#8217;da \u00fc\u00e7 \u00e7e\u015fit e\u011fitim modeli vard\u0131r. Bedenin geli\u015fimine ba\u011fl\u0131 askeri e\u011fitim modeli ve ruhun geli\u015fimine ba\u011fl\u0131 felsefe, retorik e\u011fitimi bunlar\u0131n en \u00f6nemlileridir.<\/p>\n\n\n\n<p>Ya\u015fl\u0131 grup askeri e\u011fitim modelini daha do\u011fru bulur. Bu e\u011fitimin iyi al\u0131nmas\u0131n\u0131n \u00fclkenin refah\u0131 ve gelece\u011fi i\u00e7in \u00f6nemli oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<p>Sokrates de bu meclis i\u00e7erisindedir. Ona da fikri dan\u0131\u015f\u0131l\u0131r. \u00d6nce e\u011fitimin ana unsuru olan erdemi hangi t\u00fcr e\u011fitimin daha iyi verece\u011fi konu\u015fulur. Tabii bundan \u00f6nce erdemin ne oldu\u011funu belirlemek gerektir. Sokrat bunun i\u00e7in erdemden \u00f6nce erdemin bir par\u00e7as\u0131n\u0131 tan\u0131mlamay\u0131 \u00f6nerir. Bu par\u00e7a askeri e\u011fitim modeli konu\u015fuldu\u011fu i\u00e7in cesaret erdemi olur. Sokrates Lakhes&#8217;ten bu erdemi tan\u0131mlamas\u0131n\u0131 ister. Cevap; sava\u015fta yerinde durup ka\u00e7madan cenk etmek olur. Ve ana kahraman\u0131n Sokrat oldu\u011fu apokretik diyalog ba\u015flar.<\/p>\n\n\n\n<p>Lakhes&#8217;in ilk tan\u0131m\u0131, diyalog i\u00e7erisinde yapt\u0131\u011f\u0131 ikinci tan\u0131m ve Nikias&#8217;\u0131n tan\u0131m\u0131 Sokrates taraf\u0131ndan \u00e7\u00fcr\u00fct\u00fcl\u00fcr. B\u00f6ylelikle bir Platon diyalogu daha \u00e7\u00f6z\u00fcme ula\u015f\u0131lmadan, \u00fczerinde d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclen kavrama efrad\u0131n\u0131 cami ve a\u011fyar\u0131n\u0131 mani bir tan\u0131m yap\u0131lmadan sonlanm\u0131\u015f olur.<\/p>\n\n\n\n<h3><span id=\"GORGIAS\"><strong>GORG\u0130AS<\/strong><\/span><\/h3>\n\n\n\n<p>Platon\u2019un en heyecanl\u0131, okumas\u0131 en zevkli diyaloglar\u0131ndan birisi\u2026\u00a0 Eser \u201cretorik\u201d ana temas\u0131 etraf\u0131nda \u015fekilleniyor. Ve yine iyilik, k\u00f6t\u00fcl\u00fck, \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fcl\u00fck, adalet, farkl\u0131 perspektiflerden irdeleniyor. Eseri \u00e7ekici k\u0131lan unsur ise; diyalogda Sokrat d\u0131\u015f\u0131nda konu\u015fan karakterlerin \u015fakirt de\u011fil Sokrat&#8217;\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a ele\u015ftiren, zor durumda b\u0131rakan Atina vatanda\u015flar\u0131 olmas\u0131. M\u00fcnekkitlerin \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcz hareketleri ve kuvvetli retorikleri \u00e7ok defa Sokrat&#8217;\u0131n sabr\u0131n\u0131 s\u0131n\u0131yor. Hal b\u00f6yle olunca tek nefeste okunabilecek bir yap\u0131t meydana geliyor. Ayr\u0131ca Platon&#8217;un esere ad\u0131n\u0131 vermi\u015f oldu\u011fu Gorgias, Nihilizm \u00f6\u011fretisinin ilk s\u00f6zc\u00fclerinden olmas\u0131 hasebiyle de tarihte yeri olan bir d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p><strong>Bu makaleyi okuyanlar i\u00e7in tavsiye yaz\u0131:<br><a href=\"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/buyuk-hippiastan-hipparkhosa-iki-kitap-bes-diyalog\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\" title=\"B\u00fcy\u00fck Hippias\u2019tan Hipparkhos\u2019a \u0130ki Kitap Be\u015f Diyalog\">\u0130ki Kitap 5 Diyalog<\/a><br><\/strong><a href=\"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/din-nedir-kitabi-ve-tolstoy\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\" title=\"Din Nedir Kitab\u0131 ve Tolstoy\"><strong>Di<\/strong><\/a><a href=\"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/din-nedir-kitabi-ve-tolstoy\/\" title=\"Din Nedir Kitab\u0131 ve Tolstoy\"><strong>n Nedir<br><\/strong><\/a><strong><a href=\"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/augustinus-ve-itiraflari\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\" title=\"Augustinus ve \u0130tiraflar\u2019\u0131\">Augustinus ve \u0130tiraflar&#8217;\u0131<\/a><br><a href=\"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/kritias-ve-kharmides-diyaloglari\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\" title=\"Kritias ve Kharmides Diyaloglar\u0131\">Kritias ve Kharmides Diyaloglar\u0131<\/a><\/strong><\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<h3><span id=\"Dipnotlar\">Dipnotlar<\/span><\/h3>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<p><a id=\"_edn1\" href=\"#_ednref1\">[1]<\/a> S.21<br><a id=\"_edn2\" href=\"#_ednref2\">[2]<\/a> S.36<br><a id=\"_edn3\" href=\"#_ednref3\">[3]<\/a> S. 115<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130&ccedil;indekilerDevlet Adam\u0131LAKHESGORG\u0130ASDipnotlar Devlet Adam\u0131 Devlet Adam\u0131 diyalogu Platon\u2019un en \u00f6nemli eserlerinden birisidir. Ya\u015fl\u0131l\u0131k d\u00f6nemine aittir. Bu sebeple gen\u00e7lik ve olgunluk d\u00f6nemine ait eserlerinden farkl\u0131l\u0131k g\u00f6sterir. Ne gen\u00e7lik d\u00f6nemi diyaloglar\u0131n\u0131n Sokratik tart\u0131\u015fma metodu ne de olgunluk d\u00f6nemi eserlerinde g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz hipotez y\u00f6ntemi vard\u0131r bu diyalogda. Burada s\u00f6z konusu olan diyalektik toplama ve b\u00f6lme y\u00f6ntemine benzer. Yani diyalog [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":17,"featured_media":4207,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[147],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3751"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/17"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3751"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3751\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5055,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3751\/revisions\/5055"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4207"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3751"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3751"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3751"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}