{"id":3818,"date":"2020-09-09T13:48:34","date_gmt":"2020-09-09T10:48:34","guid":{"rendered":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/?p=3818"},"modified":"2022-09-24T11:09:49","modified_gmt":"2022-09-24T08:09:49","slug":"goz-ardi-edilen-bir-yontem","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/goz-ardi-edilen-bir-yontem\/","title":{"rendered":"G\u00f6z Ard\u0131 Edilen Bir Y\u00f6ntem: Konulu Tefsir"},"content":{"rendered":"\n<div id=\"toc_container\" class=\"toc_wrap_left no_bullets\"><p class=\"toc_title\">\u0130&ccedil;indekiler<\/p><ul class=\"toc_list\"><li><a href=\"#Tedvin_Oncesi_Donem\">Tedvin \u00d6ncesi D\u00f6nem<\/a><\/li><li><a href=\"#Tedvin_Sureci\">Tedvin S\u00fcreci<\/a><\/li><li><a href=\"#Sahanin_Ilk_Telifleri\">Sahan\u0131n \u0130lk Telifleri<\/a><\/li><li><a href=\"#Gunumuzdeki_Tablo\">G\u00fcn\u00fcm\u00fczdeki Tablo<\/a><\/li><\/ul><\/div>\n<h3><span id=\"Tedvin_Oncesi_Donem\"><strong>Tedvin \u00d6ncesi D\u00f6nem<\/strong><\/span><\/h3>\n\n\n\n<p>Kuran-\u0131 Kerim\u2019in do\u011fru anla\u015f\u0131lmas\u0131 ve yorumlanmas\u0131, inzalinden bug\u00fcne bir mesele olma \u00f6zelli\u011fini hep korumu\u015ftur. Asr\u0131saadette bu problem Kuran\u2019\u0131n m\u00fcbelli\u011fi ve muallimi olan Efendimiz (s.a.v.) taraf\u0131ndan \u00e7ok kolay bir \u015fekilde \u00e7\u00f6z\u00fcme kavu\u015fturulsa da bu zaman zaman sahabe aras\u0131nda bile anlama probleminin var oldu\u011funu g\u00f6sterir. Efendimizin terki d\u00fcnya etmesiyle birlikte ortaya \u00e7\u0131kan bir dizi problemin yine bir anlam ve yorum fark\u0131na dayand\u0131\u011f\u0131 da ayr\u0131 bir ger\u00e7ektir. Daha hayattayken ortaya \u00e7\u0131kan Kuran merkezli soru(n)lar\u0131n Efendimiz taraf\u0131ndan \u00e7\u00f6z\u00fcme kavu\u015fturulma imk\u00e2n\u0131 yok olunca, vefat\u0131n\u0131n ard\u0131ndan yeni hadiseler kar\u015f\u0131s\u0131nda sahabe Kuran\u2019\u0131n anlam\u0131 ve tefsiri konusunda ihtilafa ba\u011fl\u0131 olarak birbirlerinden farkl\u0131 kanaat ve g\u00f6r\u00fc\u015flere sahip olmu\u015flard\u0131r. Mesela daha m\u00fcbarek n\u00e2\u015f\u0131 defnedilmeden Efendimizin her fan\u00ee gibi \u00f6lmesi sahabelerde \u015fok etkisi yapm\u0131\u015f ve Hz. Ebubekir\u2019in konuyu bir ayetle isti\u015fhat etmesiyle ancak sosyal hayat normale d\u00f6nebilmi\u015ftir. Daha sonralar\u0131 amel\u00ee ve itikad\u00ee alanda te\u015fekk\u00fcl eden mezheplerin ekseriya sahabe ihtilaflar\u0131na dayand\u0131\u011f\u0131 malumdur.<\/p>\n\n\n\n<h3><span id=\"Tedvin_Sureci\"><strong>Tedvin S\u00fcreci<\/strong><\/span><\/h3>\n\n\n\n<p>Mezheplerin te\u015fekk\u00fcl\u00fcnden hemen sonra Kuran\u2019a dair ortaya \u00e7\u0131kan anlay\u0131\u015f ve yorum farkl\u0131l\u0131klar\u0131 Kuran\u2019dan h\u00fck\u00fcm istinbat etmenin usul\u00fcn\u00fcn tespit edilmesini icbar etti. Her mezhep Kuran\u2019dan \u00e7\u0131kar\u0131lan h\u00fck\u00fcmlerin sebepleri, dil ve mant\u0131k kurallar\u0131n\u0131 da kullanarak bir usul geli\u015ftirmek zorunda kald\u0131. Daha sonralar\u0131 f\u0131k\u0131h usul\u00fc olarak an\u0131lacak ilim dal\u0131n\u0131n ortaya \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131n\u0131n b\u00f6yle bir tarihsel arka plan\u0131 var. Kuran\u2019dan h\u00fck\u00fcm \u00e7\u0131karman\u0131n metodu olan usul\u00fc f\u0131k\u0131h ilminden sonra f\u0131kha medar olmayan ayetleri de i\u00e7ine alacak \u015fekilde, b\u00fct\u00fcn ayetlerin tefsir edilirken dikkat edilmesi gereken belli ba\u015fl\u0131 prensipler de yakla\u015f\u0131k ayn\u0131 d\u00f6nemlerde vaz edilmeye ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131r. Yani tefsir usul\u00fcn\u00fcn bir ilim dal\u0131 olarak te\u015fekk\u00fcl\u00fc f\u0131k\u0131h usul\u00fcnden sonra ger\u00e7ekle\u015fmi\u015f olsa da, f\u0131k\u0131h usul\u00fc kaideleri tefsir kaidelerine ba\u011fl\u0131 olaca\u011f\u0131 i\u00e7in Kuran\u2019\u0131 tefsir etmenin metodolojisi \u00e7ok daha \u00f6nce tespit edilip tefsir ehlinin uymas\u0131 gereken prensipler olarak biliniyordu.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130lk d\u00f6nemlerden itibaren tefsir usul\u00fcne dair vaz edilen prensipler, daha sonralar\u0131 tefsir kitaplar\u0131n\u0131n tedvininde belirleyici rol oynad\u0131. Tefsir ilminin geli\u015fim s\u00fcrecinde bu kaidelerin hem geli\u015fti\u011fi hem de tefsirin kaleme al\u0131n\u0131\u015f gayesine uygun bir vaziyette esnetildi\u011fi ve yorumlanarak baz\u0131 de\u011fi\u015fikliklere u\u011frad\u0131\u011f\u0131 da ayr\u0131 bir ger\u00e7ek. Yaz\u0131lan tefsirler tedvin edildi\u011fi d\u00f6nemin \u015fartlar\u0131n\u0131 ve ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 yans\u0131t\u0131r. Ayn\u0131 ayetin farkl\u0131 d\u00f6nemlerde \u00e7ok farkl\u0131 bi\u00e7imde tefsir edildi\u011fi, birbiriyle alakas\u0131z anlam sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 bu sahan\u0131n m\u00fctehass\u0131slar\u0131nca malumdur. Modern d\u00f6neme gelindi\u011finde bu tefsir farkl\u0131l\u0131\u011f\u0131 tarih boyu seyreden de\u011fi\u015fimden \u00e7ok farkl\u0131 bir bi\u00e7imde ve bamba\u015fka mecralara savruldu. De\u011fi\u015fen d\u00fcnya teknik ve teknolojinin tahakk\u00fcm\u00fc yeni devlet, yeni toplum bi\u00e7imleri \u0130slam\u2019\u0131n kayna\u011f\u0131na yeniden bakmay\u0131 gerekli k\u0131ld\u0131. Bu gereklilik daha \u00f6nceki d\u00f6nemlerdeki gibi bir yorum veya metot fark\u0131yla s\u0131n\u0131rl\u0131 kalmas\u0131n\u0131 imk\u00e2ns\u0131z k\u0131lacak mahiyetteydi.<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p><strong>M\u00fcstakil Tesmiye: et-Tefsiru\u2019l-Mevz\u00fb\u00ee<\/strong><\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p>Modern d\u00f6nemde ortaya at\u0131lm\u0131\u015f Kuran tefsiri metotlar\u0131 i\u00e7erisinden en az itiraz ve tenkite maruz kalan\u0131 fakat buna ra\u011fmen en az ra\u011fbet g\u00f6reni belki de konulu tefsirdir. Konulu tefsir, farkl\u0131 zaman ve ba\u011flamlarda nazil olmu\u015f ve de\u011fi\u015fik surelerde ge\u00e7en ayn\u0131 konudaki ayetleri n\u00fczul s\u0131ras\u0131 g\u00f6zetilerek, Kuran\u2019\u0131n b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7erisinde tefsir etmektir. Ayetleri konusal tasnife tabi tutarak tefsir eden ve b\u00f6l\u00fcmlerini surelerin de\u011fil de Kuran\u2019\u0131n konular\u0131na g\u00f6re s\u0131n\u0131fland\u0131ran eserlere konulu tefsir (et-tefsiru\u2019l-mevz\u00fb\u00ee) denir.<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p>\u00a0<strong>Asr\u0131saadet ve Sahabede Konulu Tefsirden Bahsetmek M\u00fcmk\u00fcn m\u00fc?<\/strong><\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p>Konulu tefsirin tarihini asr\u0131saadete kadar g\u00f6t\u00fcrenler varsa da konuya mesnet olarak zikredilen misaller bir ayetin di\u011feriyle tefsirinden ibaret say\u0131lacak mahiyettedir. Evet, Hz. Peygamberin g\u00f6revlerinden biri de Kuran\u2019\u0131 tefsir etmektir (Nahl, 44) fakat bug\u00fcnk\u00fc anlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z anlamda Efendimizin Kuran\u2019\u0131 konular\u0131na uygun bir vaziyette tefsir etti\u011fine dair bir delil g\u00f6stermek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Mesela bu sadette delil getirilen \u2018iman edip de imanlar\u0131na zulm\u00fc kar\u0131\u015ft\u0131rmayanlar var ya, i\u015fte onlar korkudan emin olur ve hidayete erenler de onlard\u0131r\u2019 (Enam, 82) ayeti nazil oldu\u011funda bir grup sahabenin Efendimize gelerek imana zulm\u00fc bula\u015ft\u0131rmama k\u0131sm\u0131n\u0131 anlamad\u0131klar\u0131n\u0131 s\u00f6ylemesi ve Hz. Peygamberin, \u2018\u00e7\u00fcnk\u00fc \u015firk b\u00fcy\u00fck bir zul\u00fcmd\u00fcr\u2019 (Lokman, 13) ayetini i\u015faret ederek oradaki zul\u00fcmden maksad\u0131n \u015firk oldu\u011funu s\u00f6ylemesi, Efendimizin Kuran\u2019\u0131 tefsir misyonundan \u00f6te bir anlam \u00e7\u0131karmaya uygun de\u011fildir. Kald\u0131 ki sahabenin Kuran\u2019\u0131 sure sure \u00f6\u011frendi\u011fi malumdur.<\/p>\n\n\n\n<p>Ayn\u0131 \u015fekilde sahabenin Kuran tefsiri \u00fczerindeki benzer tasarruflar\u0131 konulu tefsire misal te\u015fkil edecek mahiyette de\u011fildir. Belki tedvin edilen ilk f\u0131k\u0131h kitaplar\u0131n\u0131n i\u00e7inde yer alan baplar\u0131n ba\u015f\u0131nda konuyla ilgili ayetlerin zikredilmesi ve bu bahislerin m\u00fcstakil olarak ne\u015fredilmi\u015f olmas\u0131 konulu tefsirin ilk \u00f6rneklerini olu\u015fturabilir. Yine hadis kitaplar\u0131n\u0131n i\u00e7indeki b\u00f6l\u00fcmlerin ba\u015f\u0131nda konuyla ilgili ayetlerin serdedilmesi de buna \u00f6rnektir. Fakat yine de bunlar bildi\u011fimiz anlamda konulu tefsire denk d\u00fc\u015fecek \u00f6rnekler olmaz. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu eserler konu ba\u015flar\u0131nda ilgili ayetleri zikretseler de neticede f\u0131k\u0131h ve hadis kitaplar\u0131d\u0131r. Ayetler tefsir maksad\u0131yla zikredilmi\u015f de\u011fildir.<\/p>\n\n\n\n<h3><span id=\"Sahanin_Ilk_Telifleri\"><strong>Sahan\u0131n \u0130lk Telifleri<\/strong><\/span><\/h3>\n\n\n\n<p>Me\u00e2ni\u2019l-Kuran, \u00cecaz\u00fc\u2019l-Kuran, Gar\u00eebu\u2019l-Kuran gibi, konular\u0131ndan ziyade ayetlerin semantik durumlar\u0131 baz al\u0131narak belli tasnifler ve buna uygun k\u0131sm\u00ee tefsir \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Fakat bunlar\u0131n da konulu tefsirin \u00f6rnekleri oldu\u011fu s\u00f6ylenemez. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu eserler dil eksenli ve Kuran\u2019\u0131n metin yap\u0131s\u0131n\u0131 inceleyen teliflerdir. Konulu tefsirin ilk ve en iptida\u00ee olan\u0131 \u0130bni Kayy\u0131m el-Cevziyye&#8217;nin, Kuran\u2019daki yeminleri inceledi\u011fi et-Tiby\u00e2n f\u00ee Aks\u00e2mi\u2019l-Kur\u00e2n adl\u0131 eseridir. M\u00fcellif bu eserde Kuran-\u0131 Kerim\u2019de ge\u00e7en b\u00fct\u00fcn yeminleri tek tek ele alarak tefsir etmi\u015f ve Kuran\u2019\u0131n yemin konusundaki anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131 b\u00fct\u00fcnc\u00fcl bir bak\u0131\u015fla ortaya koymu\u015ftur.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu konuyla alakal\u0131 en m\u00fctemmim eserler modern d\u00f6nemlerde telif edilmi\u015ftir. Konulu tefsir ilk olarak Kuran\u2019\u0131n konular\u0131na g\u00f6re tasnif edilip terc\u00fcme edilmesiyle ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Bu alandaki ilk \u00e7al\u0131\u015fmalar oryantalistlere aittir. \u0130lk defa Kuran\u2019\u0131 konular\u0131na g\u00f6re tasnif ederek ne\u015freden Frans\u0131z oryantalist Jules la Beaume\u2019dir. La Coran Anayele ad\u0131yla Frans\u0131zca olarak yay\u0131nlanan eser daha sonra Muhammet Fuad Abdulbaki taraf\u0131ndan Arap\u00e7aya \u00e7evrilmi\u015ftir. Bu eserin konulu tefsire mesnet oldu\u011fu ve konulu tefsirin ilk formunu olu\u015fturdu\u011fu kabul edilir. Ger\u00e7i m\u00fcellif Kuran\u2019\u0131 konular\u0131na g\u00f6re tefsir etmekten veya bir konuyu Kuran\u2019\u0131n b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7inde ele almaktan ziyade kendinden sonraki ara\u015ft\u0131rmac\u0131lara kolayl\u0131k olmas\u0131 i\u00e7in eseri kaleme ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemi\u015ftir. Fakat yine de b\u00fct\u00fcn olarak Kuran\u2019\u0131n ilk defa konular\u0131na g\u00f6re tasnifini bu eser olu\u015fturur.\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p>Ahmet es-Seyyid el-Kumm\u00ee, Muhammet Abdullah Draz ve Mahmut \u015eeltut gibi isimler bu alanda ilk telif eser verenlerdir. Bu son \u00fc\u00e7 \u00e2limin Ezher ulemas\u0131ndan olmas\u0131 dikkat \u00e7ekicidir. Zira Kuran ve tefsir alan\u0131nda ortaya \u00e7\u0131kan farkl\u0131 yakla\u015f\u0131mlar ve \u00e7al\u0131\u015fmalar M\u0131s\u0131r-Ezher \u00e7evresinde \u015fekillenmi\u015ftir. (Meb\u00e2his fi\u2019t-Tefs\u00eeri\u2019l-Mevz\u00fb\u00ee, M\u00fcslim Hicaz\u00ee) Yine konulu tefsir alan\u0131nda yap\u0131lan en k\u00e2mil \u00e7al\u0131\u015fma Ahmet \u0130brahim Muhannan\u2019\u0131n Tebv\u00eebu \u00c2yi\u2019l-Kuran\u2019l-Kerim min N\u00e2hiyeti\u2019l-Mevdudiyye adl\u0131 eseridir. Fakat tarih i\u00e7erisinde bir konuya dair kaleme al\u0131nan risale \u00e7ap\u0131ndaki eserler, \u00f6nce konuyla ilgili ayetleri zikretmeleri ve ard\u0131ndan izledikleri metodun zikrettikleri ayetlerin tefsiri mahiyetinde olmas\u0131, Kuran\u2019\u0131n tamam\u0131n\u0131n konular\u0131na g\u00f6re tefsiri kabilinden say\u0131lmasa da bir konuya dair bir\u00e7ok konulu tefsirin kaleme al\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermektedir.<\/p>\n\n\n\n<h3><span id=\"Gunumuzdeki_Tablo\"><strong>G\u00fcn\u00fcm\u00fczdeki Tablo<\/strong><\/span><\/h3>\n\n\n\n<p>\u00d6zellikle modern d\u00f6nemlerde M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n g\u00fcndelik ya\u015fant\u0131lar\u0131n\u0131n dine uygunlu\u011funu belirleyen \u0130slam\u00ee ilimlerle irtibat\u0131 kopunca, Kuran hemen her meselenin yeg\u00e2ne kayna\u011f\u0131 haline gelmi\u015ftir. Buna ba\u011fl\u0131 olarak bir konuyla ilgili Kuran\u2019\u0131n net \u015fekilde s\u00f6yledi\u011fi bir \u015fey yoksa o konuya dair din\u00ee herhangi bir tav\u0131rdan bahsetmek m\u00fcmk\u00fcn olmaz, hatta kabul edilemez bir hal alm\u0131\u015ft\u0131r. Bu durum hemen her konuda Kuran\u2019\u0131n s\u00f6yledi\u011fi \u015feyleri bilmeyi\/\u00f6\u011frenmeyi gerekli ya da mecbur k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Fakat Kuran\u2019\u0131n mevcut tertibinin b\u00f6yle bir ihtiyac\u0131 gidermeye uygun olmad\u0131\u011f\u0131 herkes\u00e7e malumdur.<\/p>\n\n\n\n<p>Birbirlerinden farkl\u0131 zaman, ortam ve ba\u011flamlarda nazil olmu\u015f ve tamamen farkl\u0131 konulardaki ayetlerin pe\u015f pe\u015fe zikredilmesi, Kuran k\u00fclt\u00fcr\u00fcne sahip olmayan ve bir konunun Kuran\u00ee pencereden de\u011ferlendirilmesine talip olan birine, mevcut meallerin, hatta bir\u00e7ok tefsirin sadra \u015fifa olmayaca\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemeye gerek yok. \u00c7\u00fcnk\u00fc Kuran\u2019\u0131n elimizdeki tertibi ne n\u00fczul kronolojisine uygun ne de tematik bir sisteme sahiptir. Aksine tamamen sure uzunlu\u011fu dikkate al\u0131narak tertip edilmi\u015ftir. S\u00f6z gelimi mevcut tertip \u00fczerinden okuma yaparak Kuran\u2019\u0131n kad\u0131na bak\u0131\u015f\u0131n\u0131 bilmek isteyen birinin b\u00fct\u00fcnc\u00fcl anlamda bir fikre sahip olmas\u0131 neredeyse imk\u00e2ns\u0131zd\u0131r. Bu durumda konulu tefsir \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na m\u00fcracaat etmekten ba\u015fka yol yoktur.<\/p>\n\n\n\n<p>\u015eu da bir ger\u00e7ek ki Kuran kendisine iman etmemizi isteyen bir hitapt\u0131r. Yani bir M\u00fcsl\u00fcman\u2019\u0131n bu kitapla ili\u015fkisi bilgi\/bilen ili\u015fkisi olmaktan ziyade m\u00fcmin iman ili\u015fkisidir. Bundan sebep Kuran\u2019\u0131n mushaf halinin kutsiyetine zarar vermeden belirli konular\u0131 ele alarak konuyla alakal\u0131 ayetleri kendi n\u00fczul s\u0131ras\u0131na g\u00f6re tefsir etmek bu g\u00fcn anlama ula\u015fman\u0131n ve Kuran\u2019\u0131 hayata h\u00e2kim k\u0131lman\u0131n en do\u011fru yol oldu\u011fu kanaatindeyiz. Ayr\u0131ca konular\u0131n tertibi de Kuran\u2019\u0131n 23 y\u0131ll\u0131k ser\u00fcvenine g\u00f6re dizayn edilmelidir. Yani Kuran\u2019\u0131n nazil olmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131ndan itibaren ilk olarak ele ald\u0131\u011f\u0131 konulardan itibaren ayetler 23 y\u0131ll\u0131k s\u00fcre\u00e7te ini\u015fleri dikkate al\u0131narak serdedilmelidir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130&ccedil;indekilerTedvin \u00d6ncesi D\u00f6nemTedvin S\u00fcreciSahan\u0131n \u0130lk TelifleriG\u00fcn\u00fcm\u00fczdeki Tablo Tedvin \u00d6ncesi D\u00f6nem Kuran-\u0131 Kerim\u2019in do\u011fru anla\u015f\u0131lmas\u0131 ve yorumlanmas\u0131, inzalinden bug\u00fcne bir mesele olma \u00f6zelli\u011fini hep korumu\u015ftur. Asr\u0131saadette bu problem Kuran\u2019\u0131n m\u00fcbelli\u011fi ve muallimi olan Efendimiz (s.a.v.) taraf\u0131ndan \u00e7ok kolay bir \u015fekilde \u00e7\u00f6z\u00fcme kavu\u015fturulsa da bu zaman zaman sahabe aras\u0131nda bile anlama probleminin var oldu\u011funu g\u00f6sterir. Efendimizin terki [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":4321,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[9],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3818"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3818"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3818\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4700,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3818\/revisions\/4700"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4321"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3818"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3818"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3818"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}