{"id":3931,"date":"2020-09-10T11:51:39","date_gmt":"2020-09-10T08:51:39","guid":{"rendered":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/?p=3931"},"modified":"2022-10-17T17:09:59","modified_gmt":"2022-10-17T14:09:59","slug":"adem-ozkose-ile-suriyeli-alimler-uzerine-soylesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/adem-ozkose-ile-suriyeli-alimler-uzerine-soylesi\/","title":{"rendered":"Adem \u00d6zk\u00f6se ile Suriyeli Alimler \u00dczerine S\u00f6yle\u015fi"},"content":{"rendered":"\n

Adem \u00d6zk\u00f6se, y\u0131llard\u0131r Afganistan, Irak, Filistin ve Suriye olmak \u00fczere bir\u00e7ok \u0130slam \u00fclkesini gezdi. Bu geziler neticesinde Cennete Otostop, \u00dcmmet Co\u011frafyas\u0131, S\u00f6z Direni\u015f\u00e7ilerde, Seyyah ve Rotam\u0131z \u00c2lem-i \u0130slam gibi s\u00f6yle\u015fi ve hidayet \u00f6yk\u00fcleri kitab\u0131yla \u00fcmmet bilinci uyand\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131. Son kitab\u0131 Esir ile Suriye\u2019de ge\u00e7irdi\u011fi zindan hat\u0131ralar\u0131n\u0131 ve oradaki M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n \u00e7ekti\u011fi s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131 anlat\u0131yor. Emre G\u00fcndo\u011fdu, Suriyeli muhacir \u00e2limler ve genel Suriye halk ayaklanmas\u0131 hakk\u0131ndaki yorumlar\u0131n\u0131 almak \u00fczere kendisiyle k\u0131sa bir s\u00f6yle\u015fi ger\u00e7ekle\u015ftirdi. <\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

S\u00fcrecin \u00f6ncesiyle ba\u015flayal\u0131m. Ayaklanmaya kadar Suriyeli \u00e2limlerin halk\u0131n g\u00f6z\u00fcnde etki ve de\u011feri neydi?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Bismillahirrahmanirrahim. Suriye, y\u00fczde yetmi\u015f- yetmi\u015f be\u015f civar\u0131nda s\u00fcnninin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 bir \u00fclkeydi. Bundan dolay\u0131 s\u00fcnnilik, devlette etkisi olmasa da k\u00fclt\u00fcrel hayatta son derece etkiliydi. Netice olarak Suriye Nusayri bir az\u0131nl\u0131k taraf\u0131ndan y\u00f6netiliyordu. B\u00f6yle bir sistem oldu\u011fu i\u00e7in ister istemez y\u00f6netim s\u00fcnnilere birtak\u0131m alanlar a\u00e7\u0131yordu. \u00d6rne\u011fin Ramazan el-But\u00ee, Vehbi Zuhayl\u00ee gibi alimler dersler veriyorlard\u0131. Oradaki hayat alimlerin etraf\u0131nda d\u00f6n\u00fcyordu. \u0130nsanlar tefsir, hadis ve f\u0131k\u0131h gibi bir\u00e7ok ilimle alakal\u0131 derslere kat\u0131labiliyorlard\u0131. Alimlerin halk \u00fczerinde b\u00fcy\u00fck etkisi vard\u0131. \u00d6zellikle s\u00fcnnilerin gittikleri alimler vard\u0131. Haftal\u0131k olarak bu derslere kat\u0131l\u0131p onlardan istifade ederlerdi. Alimler de y\u00f6netimi hi\u00e7bir \u015fekilde ele\u015ftirmezlerdi. Daha \u00e7ok Amerika, \u0130srail ve benzeri yabanc\u0131 \u00fclkeler ele\u015ftirilirdi. Namaz ve hutbelerden sonra devlete dua ederlerdi. Alimlerin halk \u00fczerinde b\u00fcy\u00fck etkisi vard\u0131. Halk alimleri ciddi derecede \u00f6nemsiyordu. Osmanl\u0131’da bulunan ilim gelene\u011fi orada devam ediyordu. Tabii ki siyasi meselelere asla de\u011finmeyen bir alim profili vard\u0131.<\/p>\n\n\n\n

B\u00f6ylelikle \u00e2limlerin halk \u00fczerinde b\u00fcy\u00fck bir etkisi oldu\u011fu gibi devletin de \u00e2limler \u00fczerinde etkisi oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyorsunuz.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Tabii. \u00c2limler devleti asla ele\u015ftiremiyordu. En ufak ele\u015ftiride zaten hapishaneye at\u0131l\u0131rlard\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Peki, ayaklanma s\u0131ras\u0131nda \u00e2limlerin etkisi oldu mu?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Bir k\u0131s\u0131m \u00e2limler rejimi daha fazla savunmaya ba\u015flad\u0131. Hatta Be\u015far Esad’\u0131n ordusunu sahabe ordusuna benzeten alimler oldu. Fakat Muaz el-Hatip, Madeddin Re\u015fit, \u015eeyh Ahmet, Usame er-R\u0131f\u00e2i gibi \u00e2limler halk\u0131n yan\u0131nda yer ald\u0131lar. Ramazan el-Buti ise devletin yan\u0131ndayd\u0131. Bu ayaklanma ba\u015flang\u0131c\u0131nda halkta oldu\u011fu gibi alimler taraf\u0131nda da bir b\u00f6l\u00fcnme ya\u015fand\u0131.<\/p>\n\n\n\n

\u015eu an T\u00fcrkiye\u2019de bir\u00e7ok Suriyeli m\u00fclteci \u00e2lim bulunuyor. Onlar\u0131n buradaki konumu nas\u0131l? Sizin \u00f6zel olarak irtibat kurduklar\u0131n\u0131z var m\u0131? Bunu Suriye\u2019deki durumlar\u0131na k\u0131yasla konu\u015fabiliriz.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Elbette T\u00fcrkiye’de daha rahat ve daha \u00f6zg\u00fcrler. Oradaki bask\u0131 rejimine nazaran buras\u0131 \u00e7ok daha iyidir. Oradan T\u00fcrkiye’ye \u00e7ok b\u00fcy\u00fck alimler geldi. Buradaki ilim \u00f6\u011frencileri i\u00e7in de\u011ferlendirilmesi gereken \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir f\u0131rsatt\u0131r bu. \u00d6zellikle \u015eam’da ge\u00e7mi\u015ften s\u00fcregelen bir ilim gelene\u011fi devam ediyordu. Orada kendini \u00e7ok iyi yeti\u015ftirip bu durumdan dolay\u0131 m\u00fclteci kamplar\u0131na d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f \u00e7ok insan var. Di\u011fer taraftan da bu rahmet oldu. Tam manas\u0131 ile bunlardan faydalan\u0131lmasa da bu gibi kimselerden ders alan bir\u00e7ok insan var. \u0130stanbul’da bir\u00e7ok alim \u015fu anda ders vermektedir. Tabii ki bu Suriye halk\u0131n\u0131n ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 b\u00fcy\u00fck bir zorluk, ama bunu rahmete d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmek laz\u0131m. o da \u00e2limlerden en iyi \u015fekilde faydalanarak olur.<\/p>\n\n\n\n

Suriye\u2019de olaylar ba\u015flayal\u0131 8 y\u0131l oldu. Bug\u00fcn gelinen noktada neler d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorsunuz? \u015eu olmasayd\u0131 ya da s\u00fcre\u00e7 \u015f\u00f6yle devam etmeliydi dedi\u011finiz oluyor mu?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

 <\/strong>\u015e\u00f6yle bir \u015fey var: Daha birka\u00e7 g\u00fcn \u00f6nce yine Suriye isyan\u0131n\u0131n ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 Dera\u2019da insanlar tekrar topland\u0131. Tekrardan y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015fe ba\u015flad\u0131lar. Bu insanlar durup dururken keyiflerinden ayaklanmad\u0131lar. Ya \u00e7ocuklar\u0131 \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc ya insanlar zindanlarda kaybedildi. \u0130nsanlar\u0131n belli bir sab\u0131r noktas\u0131 vard\u0131r. Oray\u0131 ge\u00e7ince b\u00f6yle bir sonu\u00e7 ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. Bu tarz olaylar\u0131 \u2018bu \u015f\u00f6yle olsayd\u0131, ya da b\u00f6yle olsayd\u0131\u2019 gibi sonu\u00e7lar\u0131yla de\u011ferlendirmenin ben \u00e7ok do\u011fru olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Bu insanlar keyifleri i\u00e7in sokaklara \u00e7\u0131kmad\u0131lar. Ortada bir zul\u00fcm vard\u0131. Bu insanlar ayaklanmak zorunda kald\u0131lar. Bug\u00fcn ayn\u0131 \u015feyler ya\u015fansa insanlar yine ayaklan\u0131r. Ben bunu kitab\u0131mda da ifade ettim. \u00d6zg\u00fcrl\u00fck insan\u0131n f\u0131trat\u0131d\u0131r. K\u00f6lelik ise f\u0131trata ayk\u0131r\u0131d\u0131r. Bu nesli \u00f6ld\u00fcrs\u00fcnler, katletsinler, 15-20 y\u0131l sonra bir sonraki nesil yine ayaklanacak. Bu de\u011fi\u015fmez bir kural.<\/p>\n\n\n\n

Bir\u00e7ok \u00e2lim Suriye\u2019den buraya g\u00f6\u00e7 etti, fakat gelmeyen ve orada kalan bir k\u0131s\u0131m daha var. Onlar\u0131n \u015fu anki durumu nedir?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Dedi\u011fim gibi \u00e2limlerin bir k\u0131sm\u0131 rejimin yan\u0131nda yer ald\u0131. Bir k\u0131sm\u0131 da sesini \u00e7\u0131karmad\u0131. Bu iki k\u0131s\u0131mda yer alanlar \u015fuan orada ya\u015f\u0131yorlar. Zaten rejimi ele\u015ftirel bir tarafta durmad\u0131klar\u0131 s\u00fcrece rahats\u0131z edileceklerini d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcyorum. Mesela Suriye m\u00fcft\u00fcs\u00fc var. S\u00fcrekli rejimi destekler nitelikte konu\u015ftu\u011funu g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn\u00fcz. Devlet onun d\u00fc\u015f\u00fcncesine, inanc\u0131na bakmaz; beni ne kadar destekler, ne kadar desteklemez diye bakar. Orada kalan alimlerin k\u00f6t\u00fc \u015fartlar alt\u0131nda ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131 zannetmiyorum a\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Son olarak, genel manada Suriyeli \u00e2limlerin T\u00fcrkiye\u2019deki durumlar\u0131 nedir? Sosyal ve k\u00fclt\u00fcrel faaliyetleri var m\u0131? Mesela ben \u00fclkemizde ya\u015fayan Suriyeli alimlerle tan\u0131\u015fmak istesem nereden, nas\u0131l ileti\u015fim kurabilirim?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u0130stanbul\u2019da Suriyelilerin kurdu\u011fu dernekler var. \u00d6zellikle Fatih ve \u00e7evresinde bu gibi dernekler \u00e7ok\u00e7a bulunuyor. Bu dernekler arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla irtibat kurulabilir. Ayn\u0131 zamanda D\u00e2ru\u2019l- \u0130lim, \u0130FAM gibi bir\u00e7ok medresede bu \u00e2limler faal olarak dersler veriyorlar. Bu gibi yerler arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile de ileti\u015fime ge\u00e7ilebilir, ilimlerinden faydalan\u0131labilir. Ayn\u0131 \u015fekilde \u00fcniversitelerde ders veren Suriyeli alimler mevcut. \u0130stenildikten sonra ula\u015f\u0131lamayacak konumda de\u011filler. Tekrar alt\u0131n\u0131 \u00e7izmek istiyorum: Bunlardan kesinlikle faydalan\u0131lmas\u0131 gerekir. Sava\u015f tabii ki \u00e7ok k\u00f6t\u00fc bir \u015fey, fakat bundan bir rahmet olmas\u0131n\u0131 istiyorum. Ben her zahmette bir rahmet oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Adem \u00d6zk\u00f6se, y\u0131llard\u0131r Afganistan, Irak, Filistin ve Suriye olmak \u00fczere bir\u00e7ok \u0130slam \u00fclkesini gezdi. Bu geziler neticesinde Cennete Otostop, \u00dcmmet Co\u011frafyas\u0131, S\u00f6z Direni\u015f\u00e7ilerde, Seyyah ve Rotam\u0131z \u00c2lem-i \u0130slam gibi s\u00f6yle\u015fi ve hidayet \u00f6yk\u00fcleri kitab\u0131yla \u00fcmmet bilinci uyand\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131. Son kitab\u0131 Esir ile Suriye\u2019de ge\u00e7irdi\u011fi zindan hat\u0131ralar\u0131n\u0131 ve oradaki M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n \u00e7ekti\u011fi s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131 anlat\u0131yor. Emre G\u00fcndo\u011fdu, Suriyeli […]<\/p>\n","protected":false},"author":19,"featured_media":4257,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[963],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3931"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/19"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3931"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3931\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4488,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3931\/revisions\/4488"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4257"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3931"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3931"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3931"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}