{"id":57,"date":"2021-09-05T14:16:42","date_gmt":"2021-09-05T11:16:42","guid":{"rendered":"http:\/\/demo.safirtema.com\/safirblog\/2018\/05\/03\/applein-iphone-satislari-sasirtti\/"},"modified":"2021-11-29T13:01:24","modified_gmt":"2021-11-29T10:01:24","slug":"mezhebi-tefsir-metodu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/mezhebi-tefsir-metodu\/","title":{"rendered":"Mezhebi Tefsir Metodu"},"content":{"rendered":"\n<div id=\"toc_container\" class=\"toc_wrap_left no_bullets\"><p class=\"toc_title\">\u0130&ccedil;indekiler<\/p><ul class=\"toc_list\"><li><a href=\"#Mezhebi_Tefsir_Nasil_Ortaya_Cikmistir\">Mezhebi Tefsir Nas\u0131l Ortaya \u00c7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r?<\/a><\/li><li><a href=\"#Mezhebi_Tefsirin_Tanimi_ve_Mahiyeti\">Mezhebi Tefsirin Tan\u0131m\u0131 ve Mahiyeti<\/a><\/li><li><a href=\"#Mezhebi_Tefsirin_Genel_Ozellikleri\">Mezhebi Tefsirin Genel \u00d6zellikleri<\/a><\/li><li><a href=\"#Ekoller_Bazinda_Mezhebi_Tefsirler\">Ekoller Baz\u0131nda Mezhebi Tefsirler<\/a><ul><li><a href=\"#Ehli_Sunnet\">Ehli S\u00fcnnet<\/a><ul><li><a href=\"#Ehli_Sunnet_Tefsirinin_Kaynaklari\">Ehli S\u00fcnnet Tefsirinin Kaynaklar\u0131<\/a><\/li><\/ul><\/li><li><a href=\"#Mutezile\">Mutezile<\/a><ul><li><a href=\"#Mutezile_Tefsirinin_Genel_Ozellikleri\">Mutezile Tefsirinin Genel \u00d6zellikleri<\/a><\/li><li><a href=\"#Mutezile_Tefsirinin_Kaynaklari\">Mutezile Tefsirinin Kaynaklar\u0131<\/a><\/li><\/ul><\/li><li><a href=\"#Sia\">\u015eia<\/a><ul><li><a href=\"#Sia_Tefsirinin_Genel_Ozellikleri\">\u015eia Tefsirinin Genel \u00d6zellikleri<\/a><\/li><li><a href=\"#Sia_Tefsirinin_Kaynaklari\">\u015eia Tefsirinin Kaynaklar\u0131<\/a><\/li><\/ul><\/li><li><a href=\"#Hariciyye\">Hariciyye<\/a><\/li><\/ul><\/li><li><a href=\"#Kaynaklar\">Kaynaklar<\/a><\/li><\/ul><\/div>\n<h2><span id=\"Mezhebi_Tefsir_Nasil_Ortaya_Cikmistir\"><strong>Mezhebi Tefsir Nas\u0131l Ortaya \u00c7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r?<\/strong><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Efendimizin hemen vefat\u0131ndan sonra ortaya \u00e7\u0131kan ihtilaflar, zaman i\u00e7erisinde f\u0131rkala\u015fmalar\u0131 getirmi\u015ftir. Bir araya gelen M\u00fcsl\u00fcman kimseler elbette ayn\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fleri payla\u015f\u0131yor ve k\u0131smen ayn\u0131 hayat bi\u00e7imini benimsiyorlard\u0131. \u00c7ok sonralar\u0131 \u00f6nce makalat ard\u0131ndan f\u0131rka ard\u0131ndan da <a href=\"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/mezhep-nedir\/\" title=\"Mezhep Nedir?\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">mezhep <\/a>olarak tan\u0131mlanacak olan bu olu\u015fumlar kendilerini naslara yaslayabildikleri m\u00fcddet\u00e7e me\u015fruiyet kazan\u0131yor ve g\u00fc\u00e7leniyorlard\u0131. Dolay\u0131s\u0131yla her f\u0131rkan\u0131n kendine has bir Kur&#8217;an ve <a href=\"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/hadis-nedir\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\" title=\"Hadis Nedir?\">hadis <\/a>yorum metodu do\u011fuyor ve her biri \u0130slami doktrinleri hayata aktarmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlard\u0131. Bu \u00e7aban\u0131n bir \u00fcr\u00fcn\u00fc olarak Mezhebi Tefsir\u2019in ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyebiliriz.<\/p>\n\n\n\n<h2><span id=\"Mezhebi_Tefsirin_Tanimi_ve_Mahiyeti\"><strong>Mezhebi Tefsirin Tan\u0131m\u0131 ve Mahiyeti<\/strong><\/span><\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image is-style-default\"><figure class=\"alignright size-large is-resized\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/05\/Mezhebi-Tefsir-1-991x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-905\" width=\"237\" height=\"245\" srcset=\"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/05\/Mezhebi-Tefsir-1-991x1024.jpg 991w, https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/05\/Mezhebi-Tefsir-1-290x300.jpg 290w, https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/05\/Mezhebi-Tefsir-1-768x794.jpg 768w, https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/05\/Mezhebi-Tefsir-1-1486x1536.jpg 1486w, https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/05\/Mezhebi-Tefsir-1-1981x2048.jpg 1981w\" sizes=\"(max-width: 237px) 100vw, 237px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Mezhep, bilindi\u011fi \u00fczere gidilen yol demektir. Terim olarak insanlar\u0131n takip ettikleri g\u00f6r\u00fc\u015fler ya da doktrinlerdir. Bununla beraber zaman i\u00e7erisinde olu\u015fan m\u00fcstakil itikadi ve f\u0131khi grupla\u015fmalar\u0131n ad\u0131 olmu\u015flard\u0131r. Fakat daha \u00e7ok mezhep denince akla f\u0131khi mezhepler ya da mezheplerin f\u0131khi y\u00f6nelimleri gelir. Bu sebeple \u00f6nceden belirtmek gerekir ki Mezhebi Tefsir mefhumundan kas\u0131t, Kur&#8217;an\u2019\u0131n <a href=\"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/fikih-nedir\/\" title=\"F\u0131k\u0131h Nedir?\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">f\u0131k\u0131h <\/a>ayetlerini, h\u00fck\u00fcmlerini ele alan tefsirler de\u011fildir. Daha \u00e7ok mezheplerin itikadi anlay\u0131\u015flar\u0131n\u0131 \u00fczerlerine tesis ettikleri Kuran\u2019\u0131 yorumlama \u00e7abalar\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Mezhebi Tefsir, ilk as\u0131rlarda ortaya \u00e7\u0131kan siyasi, itikadi, f\u0131khi ayr\u0131\u015fmalar\u0131n <a href=\"https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/nas\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\" title=\"https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/nas\">nas <\/a>temeline oturmas\u0131 i\u00e7in yap\u0131lan tefsir faaliyetlerinin neticesinde do\u011fan bir t\u00fcrd\u00fcr. Bu t\u00fcr\u00fcn alt kollar\u0131n\u0131 yine mezhepler baz\u0131nda ay\u0131racak olursak bunlar\u0131n \u00f6nde gelenlerini; <a href=\"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/ehli-sunnet-mezhebi\/\" title=\"Ehli S\u00fcnnet Mezhebi\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Ehli S\u00fcnnet<\/a>, <a href=\"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/mutezile-mezhebi\/\" title=\"Mutezile Mezhebi\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Mutezile<\/a>, <a href=\"https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/sia\" title=\"https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/sia\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">\u015eia <\/a>ve <a href=\"https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/hariciler\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\" title=\"https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/hariciler\">Hariciyye <\/a>olarak belirleyebiliriz. Her mezhebin kendine has kimi taraflar\u0131 olsa da bu metodun baz\u0131 ortak \u00f6zellikleri bulunmaktad\u0131r. Bunlar\u0131 maddeler halinde izah edebiliriz.<\/p>\n\n\n\n<h2><span id=\"Mezhebi_Tefsirin_Genel_Ozellikleri\"><strong>Mezhebi Tefsirin Genel \u00d6zellikleri<\/strong><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>1- Her mezhebin kendine has bir tefsir y\u00f6ntemi vard\u0131r. Bu y\u00f6ntem ayn\u0131 zamanda mezhebin genel e\u011filimlerini g\u00f6sterir.<br>2- Mezhebi tefsirlerden kas\u0131t f\u0131khi de\u011fil, mezheplerin itikadi g\u00f6r\u00fc\u015flerinin topland\u0131\u011f\u0131 kaynaklard\u0131r.<br>3- Mezhebi tefsirler, mezheplerin g\u00f6r\u00fc\u015flerinin naslar ile temellendirilmesi noktas\u0131nda bir ara\u00e7 g\u00f6revi g\u00f6r\u00fcrler.<br>4- Mezheplerin de kendi i\u00e7erisinde f\u0131rkala\u015fmalar bulundu\u011fu i\u00e7in ayn\u0131 mezhebe ait tefsirler k\u0131smi farkl\u0131l\u0131klar bar\u0131nd\u0131rabilirler.<br>5- Mezhebi tefsirlerin tamam\u0131n\u0131n gayesi \u0130slami kaideleri, hayata uyarlamak ve Kur&#8217;ani bir hayat sistemi kurmakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<h2><span id=\"Ekoller_Bazinda_Mezhebi_Tefsirler\"><strong>Ekoller Baz\u0131nda Mezhebi Tefsirler<\/strong><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Her mezhebin itikadi g\u00f6r\u00fc\u015fleri ve tefsir ameliyesinde uygulad\u0131klar\u0131 y\u00f6ntem farkl\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in her birini farkl\u0131 ba\u015fl\u0131kta ele almak daha do\u011fru olacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<h3><span id=\"Ehli_Sunnet\"><strong>Ehli S\u00fcnnet<\/strong><\/span><\/h3>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image is-style-rounded\"><figure class=\"alignright size-large is-resized\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/10\/Kuran-5-min-1024x614.jpeg\" alt=\"\" class=\"wp-image-924\" width=\"350\" height=\"211\" srcset=\"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/10\/Kuran-5-min-1024x614.jpeg 1024w, https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/10\/Kuran-5-min-300x180.jpeg 300w, https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/10\/Kuran-5-min-768x461.jpeg 768w, https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/10\/Kuran-5-min-1536x922.jpeg 1536w, https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/10\/Kuran-5-min-2048x1229.jpeg 2048w\" sizes=\"(max-width: 350px) 100vw, 350px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Temel anlamda Efendimizin ve ashab\u0131n\u0131n yolunu takip edenler ve onlar\u0131n koyduklar\u0131 \u00e7izgiyi koruyanlar demek olan Ehli S\u00fcnnet mezhebinin olu\u015fum ser\u00fcveni Ebu Hanife\u2019ye (\u00f6.150\/767) dayanmaktad\u0131r. Ebu Hanife ile ba\u015flayan bu hareket daha sonralar\u0131 onun \u00f6\u011frencileri ve selefe tabi muhtelif ulema taraf\u0131ndan devam ettirilmi\u015ftir. Bu anlay\u0131\u015fa ba\u011fl\u0131 olarak baz\u0131 tefsir \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 yap\u0131lm\u0131\u015f fakat ta ki hicri d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc asra tam te\u015fekk\u00fcll\u00fc bir olu\u015fum sergilenememi\u015ftir. Bug\u00fcn Ehli S\u00fcnnet kelam\u0131ndan ve kaynaklar\u0131ndan bahsedebiliyorsak, \u015f\u00fcphe yok ki <a href=\"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/imam-maturidi\/\" title=\"\u0130mam Maturidi\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">\u0130mam Maturidi<\/a> (\u00f6.333\/944) ve <a href=\"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/imam-esari\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\" title=\"\u0130mam E\u015f\u2019ari\">\u0130mam E\u015fari<\/a> (\u00f6.324\/935-36) isimlerini zikretmemek hata olacakt\u0131r. Bu iki ismin \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcnde s\u00fcnni kelam metot kazanm\u0131\u015f, sistemle\u015fmi\u015f ve geli\u015fmi\u015ftir. Dolay\u0131s\u0131yla hem \u0130mam Maturidi\u2019nin hem de \u0130mam E\u015fari\u2019nin Ehli s\u00fcnnetin mezhebi tefsirine \u00e7ok b\u00fcy\u00fck katk\u0131lar\u0131n\u0131n oldu\u011fu ink\u00e2r edilemez bir ger\u00e7ektir.<\/p>\n\n\n\n<h4><span id=\"Ehli_Sunnet_Tefsirinin_Kaynaklari\"><strong>Ehli S\u00fcnnet Tefsirinin Kaynaklar\u0131<\/strong><\/span><\/h4>\n\n\n\n<p>Mezhebi tefsir noktas\u0131nda Ehli S\u00fcnnet\u2019in kaynaklar\u0131 olduk\u00e7a geni\u015ftir. Zaman i\u00e7erisinde hat\u0131r\u0131 say\u0131l\u0131r bir literat\u00fcr geli\u015fmi\u015f ve geli\u015fmeye de devam etmektedir. <\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p><strong>Bu meyanda \u015fu m\u00fcfessirleri ve tefsirlerini zikredebiliriz:<\/strong><\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p>1- \u0130mam Maturidi (\u00f6.333\/944), Tevilat\u00fc\u2019l-Kuran<br>2- Fahrurrazi (\u00f6.606\/1210), Mefatihu\u2019l-\u011eayb<br>3- Beyzavi (\u00f6.685\/1286), Envaru\u2019t-Tenzil<br>4- Nesefi (\u00f6.710\/1310), Medariku\u2019t-Tenzil<br>5- \u015eirbini (\u00f6.977\/1570), es-Sirac\u00fc\u2019l-M\u00fcnir<br>6- Ebussuud Efendi (\u00f6.982\/1574), \u0130r\u015fadu\u2019l-akli\u2019s-selim<br>7- Elmal\u0131l\u0131 Hamdi Yaz\u0131r (\u00f6.1942), Hak Dini Kuran Dili<\/p>\n\n\n\n<h3><span id=\"Mutezile\"><strong>Mutezile<\/strong><\/span><\/h3>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"alignleft size-full is-resized\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/05\/Mutezile-Mezhebi.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-874\" width=\"243\" height=\"243\" srcset=\"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/05\/Mutezile-Mezhebi.jpg 626w, https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/05\/Mutezile-Mezhebi-300x300.jpg 300w, https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/05\/Mutezile-Mezhebi-150x150.jpg 150w\" sizes=\"(max-width: 243px) 100vw, 243px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Vas\u0131l b. Ata (\u00f6.131\/738) ile tarih sahnesine \u00e7\u0131kan Mutezile, her konuda oldu\u011fu gibi tefsirde de farkl\u0131 bir metot izlemi\u015ftir. Fakat di\u011fer mezheplerden farkl\u0131 olmayarak, \u00f6nce kendi doktrinlerini olu\u015fturmu\u015f ard\u0131ndan bunlar\u0131 naslar vas\u0131tas\u0131yla delillendirmeye \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Y\u00fczeysel olarak de\u011ferlendirilecek olursa, Mutezile\u2019nin tefsirde de akl\u0131, nakilden \u00f6nde tuttu\u011fu g\u00f6r\u00fclecektir. Sahih naklin, salim ak\u0131l ile \u00e7eli\u015fmeyece\u011fini iddia eden Mutezile, ak\u0131l-nakil \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131nda rivayeti mutlak surette tevile tabi tutmu\u015ftur. Bu mezhebin genel tefsir \u00f6zelliklerini maddeler alt\u0131nda inceleyebiliriz.<\/p>\n\n\n\n<h4><span id=\"Mutezile_Tefsirinin_Genel_Ozellikleri\"><strong>Mutezile Tefsirinin Genel \u00d6zellikleri<\/strong><\/span><\/h4>\n\n\n\n<p>1- Tevhit ve adalete ayk\u0131r\u0131 olan her \u015feyi itikattan temizlemek gayesiyle Mutezile tefsir faaliyetlerinde de akl\u0131 naklin \u00f6n\u00fcnde tutmu\u015ftur. \u00c7eli\u015fki durumunda ise naslar\u0131 <a href=\"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/tevil-ve-tefsir-arasindaki-farklar\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\" title=\"Tevil ve Tefsir Aras\u0131ndaki Farklar\">tevil <\/a>etme yoluna gitmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n<p>2- Bu tefsir y\u00f6nteminde dil bilgisi son derece \u00f6nemlidir. \u0130lk olarak Kuran ayetleri dilsel a\u00e7\u0131dan kritik edilir. Kimi ibare ve kavramlar\u0131n tahlilleri yap\u0131l\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>3- Kavramlar\u0131n tahlilinde <a href=\"https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/tecsim\" title=\"https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/tecsim\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">tecsim <\/a>ve te\u015fbihe d\u00fc\u015fme tehlikeli has\u0131l oldu\u011funda ise yine tevil yolu tutulur.<\/p>\n\n\n\n<p>4- Kimi ayetler Mutezile\u2019ye g\u00f6re semboliktir. Yani hakiki manada de\u011fildirler. Allah Teala insanlar\u0131n anlayabilmesi i\u00e7in tasvirlerde bulunmu\u015ftur.<\/p>\n\n\n\n<p>5- Tevhit, adalet, vaad-vaid, menzile beyne\u2019l-menzileteyn ve emr-i bi\u2019l-maruf nehy-i ani\u2019l-m\u00fcnker olarak Mutezile\u2019nin be\u015f prensibi kelami meselelerin tefsirinde uygulanm\u0131\u015ft\u0131r. Fakat itikadi konularla ilintisi daha fazla oldu\u011fu i\u00e7in tevhit ve adalete prensiplerinin daha \u00f6n planda oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Hatta tefsirde uzmanl\u0131k i\u00e7in ve Kuran\u2019\u0131 en do\u011fru \u015fekilde anlayabilmek ad\u0131na bu iki prensibin \u00e7ok iyi kavranmas\u0131 gerekir.<\/p>\n\n\n\n<p>6- Kur&#8217;an\u2019da yer almas\u0131na ra\u011fmen Mutezile sihir ve b\u00fcy\u00fcye inanmaz hatta inkar eder.<\/p>\n\n\n\n<p>7- Ehli S\u00fcnnet\u2019in kabul etmesine ve hak g\u00f6rmesine ra\u011fmen Mutezile evliyan\u0131n <a href=\"https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/keramet\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\" title=\"https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/keramet\">kerametini <\/a>inkar eder, bu sebeple Kuran\u2019daki pek \u00e7ok ayeti de tevile tabi tutar.<\/p>\n\n\n\n<h4><span id=\"Mutezile_Tefsirinin_Kaynaklari\"><strong>Mutezile Tefsirinin Kaynaklar\u0131<\/strong><\/span><\/h4>\n\n\n\n<p>1- Ebu M\u00fcslim Muhammed b. Bahr el-\u0130sfehani (\u00f6.322\/934), Camiu\u2019t-te\u2019villi muhkemi\u2019t-tenzil.<br>2- Kad\u0131 Abd\u00fclcebbar (\u00f6.414\/1024), Tenzihu\u2019l-Kurani\u2019l-metain.<br>3- Ali b. et-Tahir, e\u015f-\u015eerif el-Murtada (\u00f6.436\/1044), Gureru\u2019l-fevaid ve d\u00fcreru\u2019l-kalaid.<br>4- Zemah\u015feri (\u00f6.538\/1144), el-Ke\u015f\u015faf.<\/p>\n\n\n\n<h3><span id=\"Sia\"><strong>\u015eia<\/strong><\/span><\/h3>\n\n\n\n<p>\u015eia, bilindi\u011fi \u00fczere Efendimizin vefat\u0131n\u0131n akabinde Hz. Ali ve ailesinden gelenleri yani ehli beyti halifeli\u011fe lay\u0131k g\u00f6renlerin f\u0131rkas\u0131d\u0131r. Bu mezhebin olu\u015fumunda en temel doktrin budur. Fakat imamet, velayet ve vesayet gibi konular da \u015eia\u2019y\u0131 di\u011fer mezheplerden ay\u0131ran unsurlardand\u0131r. <a href=\"https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/imamet\" title=\"https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/imamet\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">\u0130mamet<\/a>, konusunda neredeyse t\u00fcm \u015eia fraksiyonlar\u0131 aras\u0131nda ittifak vard\u0131r. Bunlar\u0131n tek istisnas\u0131 <a href=\"https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/galiyye\" title=\"https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/galiyye\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Galiyye <\/a>koludur. Di\u011fer taraftan \u015eia terimi, bu mezhebin en mutedili olan Zeydiyye\u2019den en radikali olan Karamita\u2019ya kadar t\u00fcm alt kollar\u0131 kapsar. Fakat \u015eia\u2019n\u0131n tefsire yakla\u015f\u0131m\u0131n\u0131 tespit i\u00e7in \u0130mamiyye \u015eias\u0131\u2019na bakmak yeterli olacakt\u0131r. \u0130mamiyye mezhebi Caferiyye olarak da bilinmektedir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u015eia\u2019n\u0131n tefsir anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131 maddeler alt\u0131nda inceleyebiliriz.<\/p>\n\n\n\n<h4><span id=\"Sia_Tefsirinin_Genel_Ozellikleri\"><strong>\u015eia Tefsirinin Genel \u00d6zellikleri<\/strong><\/span><\/h4>\n\n\n\n<p>1- \u0130mamiyye \u015eias\u0131\u2019na g\u00f6re imamet, vahyin bir devam\u0131 niteli\u011findedir. Bu sebeple kesbi de\u011fil, vehbidir. Peygamberin tebli\u011f vazifesi onun terki d\u00fcnya edi\u015finden sonra imamlara kalm\u0131\u015ft\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla imamlar\u0131n ve imamet anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n tefsirde ehemmiyeti olduk\u00e7a b\u00fcy\u00fckt\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<p>2- Naslar\u0131n bir zahiri bir manalar\u0131 vard\u0131r. Zahiri manalar, bat\u0131ni manalar\u0131n g\u00f6mlekleri gibidir. As\u0131l olan \u015fey bat\u0131ni manalard\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>3- \u0130mamiyye \u015eia\u2019s\u0131 temeli olmayan bat\u0131ni tevillerde bulunur. B\u00f6ylelikle naslar\u0131n <a href=\"https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/tahrif--kitap\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\" title=\"https:\/\/islamansiklopedisi.org.tr\/tahrif--kitap\">tahrifine <\/a>neden olur.<\/p>\n\n\n\n<p>4- Bat\u0131ni mana ve zahiri mana aras\u0131nda bir uyum s\u00f6z konusu olmayabilir. Her ne kadar ilk bak\u0131\u015fta g\u00f6r\u00fclebilecek bir ba\u011flant\u0131 olmasa da mutlak surette g\u00f6r\u00fcnmeyen bir irtibat s\u00f6z konusudur.<\/p>\n\n\n\n<p>5- Tevillere inanmak \u0130mamiyye\u2019ye g\u00f6re vaciptir.<\/p>\n\n\n\n<p>6- Kuran\u2019\u0131n zahiri tevhit, <a href=\"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/nubuvvet\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\" title=\"N\u00fcb\u00fcvvet\">n\u00fcb\u00fcvvet <\/a>ve risalete \u00e7a\u011f\u0131r\u0131rken, bat\u0131n\u0131 ise imamet, velayet ve bunlara ba\u011fl\u0131 olan kimi hususlara \u00e7a\u011f\u0131r\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>7- Zamana g\u00f6re Kuran\u2019\u0131n manalar\u0131 de\u011fi\u015febilir. Bu anlamda Kuran ayetlerinin anlamlar\u0131 hi\u00e7bir zaman sabit de\u011fildir.<\/p>\n\n\n\n<p>8- Kuran\u2019\u0131n t\u00fcm manalar\u0131n\u0131 ke\u015ffedebilmek ancak ehli beyte m\u00fcnhas\u0131rd\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>9- Kuran\u2019daki kimi ayetler semboliktir yani hakiki manalar\u0131 bulunmamaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>10- Kuran\u2019da imamet, mut\u2019a<a href=\"#_ftn64\" name=\"_ftnref64\">[64]<\/a> ve namaz vakitleri bulunmaktad\u0131r. Bunlar Ehli S\u00fcnnet\u2019e g\u00f6re bat\u0131ni teviller yoluyla \u00fcretilmektedir.<\/p>\n\n\n\n<h4><span id=\"Sia_Tefsirinin_Kaynaklari\"><strong>\u015eia Tefsirinin Kaynaklar\u0131<\/strong><\/span><\/h4>\n\n\n\n<p>1- Kummi, Ali b. \u0130brahim (\u00f6. Hicri 3 veya 4. as\u0131r), Tefsiru\u2019l-Kummi<br>2- Tusi, Ebu Cafer Muhammed b. el-Hasen (\u00f6.460\/1068), et-Tibyan<br>3- Tabersi, Ebu Ali el-Fadl b. el-Hasen (\u00f6.548\/1153), Mecmeu\u2019l-Beyan fi Tefsiri\u2019l-Kuran<br>4- Sultan Muhammed b. Hacer el-Becahti (\u00f6. Hicri 13. as\u0131r), Beyan\u00fc\u2019s-sa\u2019ade fi makamati\u2019l-ibade<br>5- Tabatabai, Muhammed H\u00fcseyin (1904-1981), el-Mizan fi Tefsiri\u2019l-Kuran<\/p>\n\n\n\n<h3><span id=\"Hariciyye\"><strong>Hariciyye<\/strong><\/span><\/h3>\n\n\n\n<p>Hariciyye f\u0131rkas\u0131 ilk ba\u015flarda hilafetin Hz. Ali\u2019nin hakk\u0131 oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnen mezheptir. Bu sebeple Hz. Ali\u2019nin yan\u0131nda olmu\u015flard\u0131r. Fakat sonralar\u0131 tahkim olay\u0131 ile onun kafir oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fc\u015fler, kar\u015f\u0131 safta yer almaya ba\u015flam\u0131\u015flard\u0131r. Meseleyi \u00e7ok daha ileri g\u00f6t\u00fcrerek Hz. Ali\u2019nin kan\u0131n\u0131 d\u00f6km\u00fc\u015flerdir. Dolay\u0131s\u0131yla Hariciyye\u2019nin \u015eia\u2019n\u0131n mukabili bir f\u0131rka oldu\u011fu s\u00f6ylenebilir.<\/p>\n\n\n\n<p>Hariciyye\u2019ye g\u00f6re Kuran\u2019\u0131n lafz\u0131 esast\u0131r. Yani zahiri manaya sahiptir. Bat\u0131ni bir manadan s\u00f6z edilemez. Di\u011fer taraftan tevile kar\u015f\u0131d\u0131rlar. Naslar\u0131 oldu\u011fu gibi al\u0131rlar. Kuran onlara g\u00f6re mahluktur. S\u0131fatlar tevile tabi tutulmadan Kuran\u2019da yaz\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gibidir. Amel, imandan bir c\u00fczd\u00fcr. Ve amelinde sorun olan\u0131n iman\u0131ndan \u015f\u00fcphe edilir. B\u00fcy\u00fck g\u00fcnah i\u015fleyenin de yeri cehennemdir.<\/p>\n\n\n\n<p>Hariciyye f\u0131rkas\u0131na mensup kimseler genellikle pek e\u011fitimli olmayan kesimden olduklar\u0131 i\u00e7in tefsir kaynaklar\u0131 geli\u015fmemi\u015ftir. Medeni seviyeleri d\u00fc\u015f\u00fckt\u00fcr. Fikri ve ilmi alt yap\u0131lar\u0131 yoktur. Haricilere nispet edilen en \u00f6nemli tefsir Muhammed b. Yusuf Itfiyyi\u015f\u2019e (\u00f6.1332\/1914) ait olan H\u00fcmyanu\u2019z-zad ila dari\u2019l-mead isimli eserdir.<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote\"><p><strong>Bu makaleyi okuyanlar i\u00e7in yaz\u0131 tavsiyesi: &#8220;<a href=\"http:\/\/Tarihselclik\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\" title=\"Tarihselclik\">Tarihselcilik Metodu<\/a>&#8220;<\/strong><\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<h2><span id=\"Kaynaklar\"><strong>Kaynaklar<\/strong><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p><em>TDV \u0130slam Ansiklopedisi, Tefsir Maddesi.<\/em><br><em>Tefsir Usul\u00fc, Muhsin Demirci, \u0130FAV Yay\u0131nlar\u0131, \u0130stanbul, 2017.<\/em><br><em>Tefsir Tarihi, Muhsin Demirci, \u0130FAV Yay\u0131nlar\u0131, \u0130stanbul, 2017.<\/em><br><em>Tefsir Tarihi, \u0130smail Cerraho\u011flu, Fecr Yay\u0131nlar\u0131, \u0130stanbul, 2015.<\/em><br><em>Ana Hatlar\u0131yla \u0130slam Mezhepleri Tarihi, Mustafa \u00d6z, Ensar Yay\u0131nlar\u0131, \u0130stanbul, 2013.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mezhebi Tefsir Metodu<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":905,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[9],"tags":[531,532,533,507],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/57"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=57"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/57\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1995,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/57\/revisions\/1995"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/905"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=57"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=57"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.emedrese.com.tr\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=57"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}